Emblems from the Heart: The Reception of the Cor Iesu Amanti Sacrum Engravings Series in Polish and Netherlandish 17th-Century Manuscripts

Radosław Grześkowiak 1  and Paul Hulsenboom 2
  • 1 University of Gdańsk Instytut Filologii Polskiej Uniwersytet Gdański 80-395 Gdańsk, Poland
  • 2 Stedelijk Gymnasium Nijmegen Sophiaweg 398 2 6523 NJ Nijmegen, Netherlands

Abstract

The Cor Iesu amanti sacrum, a series of engravings made by Anton II Wierix around the year 1600, became one of the most important series of religious emblems from the 17th and 18th centuries. The engravings’ printed reception is well known: there are numerous graphical copies, as well as books written on the basis of the emblems, starting with the work by the French Jesuit Étienne Luzvic, entitled Le cœur devot throsne royal de Iesus pacifique Salomon, from 1626. The article discusses the handwritten reception of the series, which until now has remained virtually uninvestigated. The authors analyze five works of literature, preserved in Polish and Netherlandish 17th-century manuscripts and inspired by the engravings from the Cor Iesu amanti sacrum: Het herte Jesu by an anonymous Netherlandish protestant (a manuscript from Tilburg), Opofferingh van het herte aan den Bruijdegom Iesus Christus by the Netherlandish scientist and doctor Jan Swammerdam (a manuscript from Ghent), and three untitled Polish versions: a poetical collection by the Jesuit Mikołaj Mieleszko, dedicated to the Duchess Katarzyna Radziwiłł in 1657 (a manuscript from Saint-Petersburg) and two different works preserved in monastic libraries (manuscripts from Imbramowice and Stary Sącz).

If the inline PDF is not rendering correctly, you can download the PDF file here.

  • Baar, Mirjam de. 2005. “Hartsemblematiek in Swammerdams studie van de eendagsvlieg.” De zeventiende eeuw 21: 312-334.

  • _____. 2012. “Antoinette Bourignon.” Vrouwelijke fi losofen: Een historisch overzicht. Ed. Carolien Ceton. Amsterdam/Antwerpen: Atlas-Contact. 202-208.

  • Daly, Peter M., and G. Richard Dimler. 2006. The Jesuit Series. Part 4: L-P. Toronto: University of Toronto Press.

  • Dekoninck, Ralph. 2005. Ad imaginem: Status, functions et usages de l’image dans le litterature spirituelle jesuite du XVIIe siecle. Geneve: Droz.

  • Dietz, Feike. 2012. Literaire levensaders: Internationale uitwisseling van woord, beeld en religie in de Republiek. Hilversum: Feike Dietz & Uitgeverij Verloren.

  • _____. 2014. “Linking the Dutch Market to its German Counterpart: The Case of Johannes Boekholt and a Newly Discovered 1661 Edition of Levendige herts-theologie.” Illustrated Religious Texts in the North of Europe, 1500-1800. Eds Feike Dietz, Adam Morton, Lien Roggen, Els Stronks, and Marc Van Vaeck. Farnham: Ashgate. 237-256.

  • Dubois, Elfrieda. 1987. “Some Interpretations of the Notion of Coeur in Seventeenth-Century France.” Seventeenth-Century French Studies 9: 4-25.

  • Grzebień, Ludwik. 1993. Słownik jezuitow polskich 1564-1990. Vol 7: Ł-M. Krakow: n.p. (typescript).

  • Grześkowiak, Radosław. 2013. “Anonimowe dzieło emblematyczne na kanwie cyklu rycin Cor Iesu amanti sacrum Antona Wierixa z drugiej połowy XVII stulecia.” Pamiętnik Literacki 104(3): 217-230.

  • Guiderdoni-Bruslé, Agnès. 2002. “Images et emblemes dans la spiritualite de saint Francois de Sales.” Dix-septieme siecle 1: 35-54.

  • Hajnal, Mátyás. 1992. Az Jesus szivet szerető sziveknek aytatossagara szives kepekkel ki formaltatott; es azokrul valo elmelkedefekkel es imadsagokkal megh magyaraztatott konyvechke. Ed. Rela Hollis. Budapest: Balassi.

  • Hawkins, Henry. 1975. The Devout Hart 1634. Ed. Karl Joseph Holtgen. London: Scolar Press.

  • Heijting, Willem. 2014. “Christian Hoburg’s Lebendige Hertzens-Theologie (1661): A Book in the Heart of Sevententh-Century Spirituality.” Religious Minorities and Cultural Diversity in the Dutch Republic: Studies Presented to Piet Visser on the Occasion of his 65th Birthday. Eds August den Hollander, Alex Noord, Mirjam van Veen, and Anna Voolstra. Amsterdam: VU University. 192-207.

  • Hendrickx, Frans. 1994. “Stephanus Luzvic. Het Godvrvchtigh Herte.” Pampiere Wereld. Litteraria Neerlandica uit het bezit van de Universiteit Antwerpen. Ed. Frans Hendrickx. Leuven: Peeters. 120-122.

  • Kowzan, Jacek. 2015. “Pobożność serdeczna i rzeczy ostateczne: Wokoł emblematyki kordialnej i eschatologii.” Literatura dewocyjna: Gatunki, tematy, funkcje. Eds. Joanna Partyka, and Iwona Dacka-Gorzyńska. Warszawa: DIG. 247-267.

  • Królikowski, Janusz, ed. 2012. Serce me daję: Archiwum Klarysek w Starym Sączu. Vol. 2. Tarnow: Biblos.

  • Landwehr, John. 1988 [1963]. Emblem and Fable Books printed in the Low Countries 1542-1813: A Bibliography. 3rd ed. Utrecht: HES Publishers.

  • Mauquoy-Hendrickx, Marie. 1978. Les estampes des Wierix. Conservees au Cabinet des estampes de la Bibliotheque Royale Albert Ier. Catalogue raisonne enrichi de notes prises dans diverses autres collections. Vol. 1. Ancien Testament, Nouveau Testament, Dieu le Pere. le Chrost, le Saint-Esprit, les Anges et la Vierge. Bruxelles: Bibliotheque royale Albert Ier.

  • Menegon, Eugenio. 2007. “Jesuit Emblematica in China. The Use of European Allegorical Images in Flemish Engravings Described in the Kouduo Richao (ca. 1640).” Monumenta Serica 55: 389-437.

  • Ménestrier, Claude-Francois. 1981. L’art des emblemes ou s’enseigne la morale par les fi gures de la fable, de l’histoire et de la nature. Nachdruck der Ausgabe: Paris 1684. Ed. Karl Moseneder. Mittenwald: Mäander.

  • Mieleszko, Mikołaj. 2010. Emblematy. Eds Radosław Grześkowiak, and Jakub Niedźwiedź. Warszawa: Wydawnictwo Neriton.

  • Moisan-Jabłońska, Krystyna, ed. 2011. W kręgu sztuki polskiej i grafi ki europejskiej. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.

  • _____. 2013. Polskie przygody grafi ki zachodnioeuropejskiej XVII-XVIII wieku. Warszawa: Wydawnictwo Sarmatia Artistica.

  • Moisan-Jabłońska, Krystyna, and Katarzyna Ponińska, eds. 2010. Inspiracje grafi ką europejską w sztuce polskiej: Czasy nowożytne. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.

  • Oczko, Piotr. 2013. Miotła i krzyż: Kultura sprzątania w dawnej Holandii albo historia pewnej obsesji. Krakow: Collegium Columbinum.

  • Potocki, Wacław. 2012. “Pojedynek rycerza chrześcijańskiego (ok. 1645) i Enchiridion militis Christiani (ok. 1685).” Eds. Radosław Grześkowiak, and Mirosław Lenart. “Umysł stateczny i w cnotach gruntowny...” Prace edytorskie pamięci Profesora Adama Karpińskiego. Eds. Radosław Grześkowiak, Roman Krzywy. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego. 123-157.

  • Sales, Francois de. 1608. Introduction a la vie devote. Lyon: Pierre Rigaud.

  • Sauvy, Anne. 1898. Le miroir du coeur. Quatre siecles d’images savantes et populaires. Paris: Cerf.

  • Stronks, Els. 2011. Negotiating Differences: Word, Image and Religion in the Dutch Republic. Leiden: Brill.

  • Treiderowa, Anna. 1968. “Ze studiow nad ilustracją wydawnictw krakowskich w wieku XVII (z drukarń: Piotrkowczykow, Cezarych, Szedlow i Kupiszow).” Rocznik Biblioteki Polskiej Akademii Nauk w Krakowie 14: 5-41.

  • Twardowski, Kasper. 1998. Łodź młodzi z nawałności do brzegu płynąca. Ed. Radosław Grześkowiak. Warszawa: Wydawnictwo IBL PAN.

  • Veres, Magdolna. 2012. “Embleme der Gotteserfahrung. Die ‘Lebendige Hertzens-Theologie’ von Christian Hoburg.” ‘Aus Gottes Wort und eigener Erfahrung gezeigt.’ Erfahrung- -Glauben, Erkennen und Handeln im Pietismus. Beitrage zum III. Internationalen Kongress fur Pietismusforschung 2009. Eds. Christian Soboth, Udo Strater, Hartmut Lehmann, Thomas Muller-Bahlke, and Johannes Wallmann. Vol. 2. Halle: Verlag C.H. Beck. 621-634.

  • Vierda, Lydia S. 2006. Catalogus van de handschriften, incunabelen en postincunabelen uit het bezit van de orde der minderbroeders-kapucijnen in Nederland, nu aanwezig in de Bibliotheek van de Theologische Faculteit Tilburg. Leuven: Peeters.

  • Wall, Ernestine G.E. van der. 1987. De Mystieke Chiliast Petrus Serrarius (1600-1669), en zijn wereld. Leiden: ICG Printing.

  • Wierix Family, The. Part 3. 2003. Comp. Zsuzsanna van Ruyven-Zeman, and Marjolein Leesberg. Eds. Jan van der Stock, and Marjolein Leesberg. Rotterdam: Sound & Vision Publishers.

  • Więcek, Adam. 1956. “Dawid i Jan Tscherningowie oraz ich ryciny o polskiej tematyce: Z dziejow śląsko-polskich stosunkow artystycznych na przełomie XVII i XVIII stulecia.” Biuletyn Historii Sztuki 18(4): 482-502.

  • _____. 1972. “Dawid i Jan Tscherningowie: Śląska grafi ka ilustracyjna XVII i początku XVIII wieku.” Opolski Rocznik Muzealny 5: 233-284.

OPEN ACCESS

Journal + Issues

Search