Van privileges tot republiek: Evolutie van de taal van de Opstand. Een woordenboek / From the Privileges to the Republic: the Evolution of the Language of the Dutch Revolt. A Dictionary

Open access

Abstract

The second half of the 16th century is regarded as the decisive moment in the history of the Low Countries. The politics of religious intolerance and financial oppression practiced by the Habsburg governors resulted in protests and, finally, in the open revolt of the Provinces under the leadership of the princes of Orange and Nassau. The aim of this work is to follow and reconstruct the ideas of political thought accompanying the events leading to the rise of a new state. In the dicussed state forming process the main emphasis was put on the issues of freedom, states, and sovereignty, as well as on the concept of the possibility of dismissing the obedience inherited from the medieval privileges. These concepts and terms created a special sort of dictionary of the Dutch political thought.

If the inline PDF is not rendering correctly, you can download the PDF file here.

  • Acten Vanden Vredehandel gheschiet te Colen. 1581. Leyden: n.p.

  • Apologie ofte Verantwoordinghe des doerluchtighen ende hooghgeborenen Vorsts ende Heeren Heeren Wilhelms van Godes ghenade Prince van Orangien. 1581. Leyden: n.p.

  • Blockmans Wim P. 1985. “De ‘constitutionele’ betekenis van de privilegien van Maria van Bourgondie (1477).” Het algemene en de gewestelijke privilegien van Maria van Bourgondie voor de Nederlanden. Ed. Wim P. Blockmans. Kortrijk-Heule: UGA. 473-516.

  • Bragt Ria van ed. 1956. De blijde inkomst van de hertogen van Brabant Johanna en Wenceslas. Leuven: Nauwelaerts.

  • Bray Guy de. 1580. Confession de foy. n.p.: n.p.

  • Clercq Gilles le. 1566. Remonstrance ofte vertoogh aen den grootmachtigen Coninck van Spaengen […] in de welcke verhaelt en verclaert zijn de lasten ende inconvenienten rijsende uut der Inquisitie ende placaten…. n.p.: n.p.

  • Cooltuyn Cornelis. 1559. Dat Evangeli der Armen. n.p.: n.p.

  • Corte vertoninghe van recht byden Ridderschap Edelen ende steden van Hollandt ende Westvrieslant van allen ouden tijden in den voorschreven Lande gebruyckt tot behoudenisse vande vryheden gherechticheden privilegien ende loffelicke ghebruycken vanden selven Lande. 1587. Rotterdam: n.p.

  • Dathenus Petrus. 1559. Een Christelicke Verantwordynghe op die Disputacie binnen Audenaerde tusschen M. Adriaen Haemstadt ende Jan Daelman. n.p.:n.p.

  • “Discours.” 1574. Sekere brieven waer inne den aenhevanghen vredehandel deses Jaers LXXVIIII verwaetet is. Delft. f: 21-43.

  • Duke Alastair. 1990. Reformation and Revolt in the Low Countries. London: Hambledon Press.

  • _____. 2009. Dissident Identities in the Early Modern Low Countries. Eds J. Pollmann and A. Spicer. Farnham: Ashgate. 57-76.

  • Een trouwe Waershouwinghe aen de goede mannen van Antwerpen. 1581. n.p.: n.p.

  • Emanuel-Erneste. Dialogue de deux personnages sur l’Estats de Pais Bas. 1580. Anvers: n.p.

  • Gelderen Martin van. 2002. The Political Thought of the Dutch Revolt 1555-1590. Cambridge: Cambridge University Press.

  • Groenveld Simon et al. 2008. De Tachtigjarige Oorlog: opstand en consolidatie in de Nederlanden (ca. 1560-1650). Zutphen: Walburg Pers.

  • _____. 2009. Unie - Bestand - Vrede. Drie fundamentele wetten van de Republiek der Verenigde Nederlanden. Hilversum: Verloren.

  • Haemstede Adriaan van. 1559. De Gheschiedenisse ende den doodt der vromer martelaren. Antwerpen: n.p.

  • Harline Craig. 1987. Pamphlets Printing and Political Culture in the Early Dutch Republic. Dordrecht: Springer Science & Business Media.

  • Hessels Joannes Henricus ed. 1882. Ecclesiae Londino Batavae Archivum vol. II Epistulae et tractatus. Cantabrigiae: typis Academiae svmptibus Ecclesiae londinobatavae.

  • Junius Franciscus. 1566. Brief discours envoye au roy Philippe nostre sire et souverain Seigneur pour le bien et profi t de sa Maieste et singulierement de ses pays bas auquel est monstre le moyen qu’il faudroit tenir pour obvier aux troubles et emotions pour le faict de la religion et extirper les sectes et heresies pullulantes en sesdicts pays. n.p.: n.p.

  • Knuttel Willem Pieter Cornelis. 1889. Catalogus van de pamfl etten-verzameling berustende in de Koninklijke Bibliotheek. vol. 1. ‘s-Gravenhage: Algemeene Landsdrukkerij.

  • Leeuwen Jacqueline van. 2003. “Schependen in den Lage Landen. Een erste verkenning van hun betekenis overlevering en formulering (dertinde tot zestiende eeuw).” Jaarboek voor Middeleeuwse Geschiedenis 6: 135-136.

  • Lem Anton van der. 2014. De Opstand in de Nederlanden 1568-1648. De Tachtigjarige Oorlog in woord en beeld. Leiden: Uitgeverij Vantilt.

  • Libellus Supplex Imperatoriae Maiestati Caeterisq[ue] Sacrii Imperii Electoribus Princibus atq[ue] Ordinibus nomie Belgarum ex Inferiori Germania Evangelicae religionis causa per Albani Ducis tyrannidem eiectorum in comitiis Spirensibus exhibitus. 1570. n.p.: n.p.

  • Marnix van Sint Aldegonde Philips van. 1567. Vraye Narration et apologie des choses passees au Pays-Bas touchant le fait de la religion en l’ain MDLXVI. n.p.: n.p.

  • Micron Marten. 1911. “Een waerachteghe historie van Hoste (gheseyt Joris) van der Katelyne te Ghendt om het vry opentlick straffen der afgodischer leere ghebrant ten grooten nutte ende vertroostinghe aller christen.” Bibliotheca Reformatoria Neerlandica. Vol. VIII. Ed. F. Pijper. ’s-Gravenhage: Nijhof. 187-253.

  • Oczko Piotr. 2009. W najdroższej Holandyjej... Szkice o siedemnastowiecznym dramacie i kulturze niderlandzkiej. Krakow: Księgarnia Akademicka.

  • Petit Louis David. 1882. Bibliotheek van Nederlandsche pamfl etten. Verzamelingen van de Bibliotheek van Joannes Thysius en de Bibliotheek der Rijks-Universiteit te Leiden. Vol. 1 1500-1648. ‘s-Gravenhage: A.W. Sijthoff.

  • Pneumenander Marbesius. 1568. Vermaninghe aen die gemeyne Capiteynen ende krijchsknechten in Nederland. Doesborgh: n.p.

  • Pocock John Greville Agard. 1975. The Machiavellian Moment: Florentine Political Thought and the Atlantic Republican Tradition. Princeton: Princeton University Press.

  • Politicq onderwijs. 1582. Mechelen: n.p.

  • Pollmann Judith. 2010. “No Man’s Land. Reinventing Netherlandish Identities 1585- -1621.” Networks Regions and Nations. Shaping Identities in the Low Countries 1300-1650. Eds R. Stein and J. Pollmann. Leiden: Brill. 241-261.

  • Saravia Adrianus. 1933. “Een hertgrondighe Begheerte vanden edelen lanckmoedighen hoochgheboren Prince van Oraengien.” Prins Willem van Oranje. Geschriften van 1568. Naar de eerste drukken van 1568 opnieuw uitgegeven en ingeleid door Dra M.G. Schenk met een voorwoord van Prof. Dr. A.A. van Schelven. Amsterdam-Sloterdijk: Wereldbibliotheek. 129-155.

  • Schama Simon. 1987. The Embarrassment of Riches. An Interpretation of Dutch Culture in the Golden Age. London: Vintage.

  • Skinner Quentin. 1978. The Foundations of Modern Political Though: Vol. 1. The Age of Reformation. Cambridge: Cambridge University Press.

  • Straeten Joseph van der. 1952. Het charter en de raad van Kortenberg Deel 1. Brussel: n.p.

  • Szmytka Rafał. 2014. ≫Lecz jako tyran zostanie opuszczony≪. Niderlandzka myśl polityczna w drugiej połowie XVI wieku. Krakow: Historia Iagellonica.

  • Veluanus Anastasius. 1906. “Der Leken Wechwyser.” Bibliotheca Reformatoria Neerlandica. Vol IV. Ed. F. Pijper. ’s-Gravenhage: Nijhof. 123-376.

  • Vertoog ende openinghe om een goede salighe ende generale vrede te maken in dese Nederlanden ende deselven onder de ghehoorsaemheyt des conincx in haere oude voorspoedicheyt fleur ende welvaert te brenghen by maniere van supplicatie. 1576. n.p.: n.p.

  • Volder Guilelmus de. 1531. Een troost ende spiegel der siecken. Antwerpen. Tekst bekend ook onder titel Tobias ende Lazarus.

  • Wesembeek Jacob van. 1568. De bewijsinghe vande onschult van mijn heere Philips baenreheere van Montmorency grave van Hoorne vrijheere van Weert etc. admirale ende capitein generale van der zee vanden Nederlande riddere vander oorden vande gulden vlies etc. n.p.: n.p.

  • Woltjer Jan Juliaan. 1994. Tussen vrijheidsstrijd en burgeroorlog. Over de Nederlandse Opstand 1555-1580. Amsterdam: Balans.

Search
Journal information
Metrics
All Time Past Year Past 30 Days
Abstract Views 0 0 0
Full Text Views 169 61 2
PDF Downloads 102 42 2