Search Results

You are looking at 1 - 4 of 4 items for

  • Author: Barbara Bielowicz x
Clear All Modify Search
Open access

Barbara Bielowicz

Streszczenie

W węglu brunatnym z polskich złóż występują liczne pierwiastki rzadkie, śladowe i rozproszone, z których część może wywierać niekorzystny wpływ na środowisko naturalne oraz człowieka. Jednak pierwiastki te w większości nie osiągają koncentracji szkodliwych w analizowanym węglu. W pracy zbadano zawartości wybranych pierwiastków szkodliwych w każdym stężeniu i pierwiastków szkodliwych w większym stężeniu. Analizowano udział tych elementów zarówno w próbkach węgla brunatnego, jak i popiołach tego surowca uzyskanych metodą powolnego spalania. Do pierwiastków toksycznych w każdym stężeniu zaliczono Pb, Hg, Cd, Be, As, a w większym stężeniu: Zn, Se, Sb, Cu, Mn. Pierwiastki śladowe oznaczano metodą instrumentalnej neutronowej analizy aktywacyjnej (INAA), ICPMS-Mikrofala i ICP-OES. Ze względu na brak norm określających dopuszczalną zawartość pier- wiastków szkodliwych w węglu brunatnym oparto się na porównywaniu oznaczonej zawartości z dopuszczalnymi dziennymi dawkami dla ludzi i dopuszczalnej zawartości tych pierwiastków w glebach oraz w wodach. Zawartość Hg, Pb, As i Cd w badanym węglu brunatnym jest nieduża, a ich stężenia osiągają maksymalnie: Hg do 2,6 ppm, Pb do 26,22 ppm, As do 19,72 ppm i Cd do 17,76 ppm. Podane koncentracje są bardzo małe w porównaniu do granicznych dopuszczalnych wartości w glebach. Wyjątek stanowi średnia zawartość rtęci w złożu Adamów. Zawartość pierwiastków toksycznych w popiołach jest wyższa w porównaniu z węglem surowym, co świadczy, że składniki te związane są z substancją mineralną węgla. Zawartość innych oznaczonych pierwiastków śladowych (Sb, Zn, Mn i Cu) w badanym węglu jest również nieduża i nie stanowi zagrożenia dla środowiska naturalnego. Jednocześnie pierwiastki takie jak Mn, Pb i Cu mają małą lotność, przez co obserwuje się ich koncentrację w popiele po spaleniu węgla. Z drugiej strony takie pierwiastki jak Cd i Hg ze względu na swoją wysoką lotność ulatniają się w trakcie spalania wraz ze spalinami i dlatego ich zawartość w popiele jest niższa niż w węglu.

Open access

Barbara Bielowicz

Abstract

The article presents the suitability of polish lignite deposits for clean coal technologies, mainly fluidized bed gasification and underground gasification. One of the key elements in this study, is a detailed diagnosis of the resource base, its analysis on the basis of the established verification criteria and -as a result - the achievement of a reliable assessment of suitability for highly efficient production of fuels and electric energy through lignite gasification in both surface and underground installations, taking into account both sozological conditions and protected geological sites.

The analysis has shown that only 10 out of from 166 lignite deposit meet the criteria for the potential development of process underground gasification.

Open access

Sandra Pawelec and Barbara Bielowicz

Abstract

Macroscopic and microscopic composition of lignite from the Szczerców deposit belonging to the Bełchatów Lignite Mine (Polish Lowlands) has been examined. The macroscopic composition was determined according to the newest lithological classification of humic coal. On this basis, it has been shown that the main lithotypes occurring in the Szczerców deposit are the detritic and xylodetritic lignites.

The petrographic composition of the investigated lignite was determined microscopically for 11 samples. The examined lignite is predominantly composed of macerals from the huminite group. It is in the range from 75.2 to 86%, including atrinite (23.1–40.7%, averaging 28.9%) and densinite (18.2–41.4 %, averaging 24.9%). It also demonstrated that the statistical variability of the macerals content from the huminite group in the studied lignite is very weak in all samples. In addition, the random reflectance of ulminite was measured traditionally. The results, ranging from 0.247 to 0.282%, with the maximum permissible standard deviation < 0.07, were achieved for all analysed lignite samples.

Open access

Barbara Bielowicz and Jacek Misiak

Abstract

Due to dynamic climatic changes resulting, among others, from the use of coal, the content of harmful substances in coal is of particular importance. Dangerous air pollution resulting from the burning of coal (e.g. As, Se, Hg, Pb, Sb) is often associated with sulfide minerals in coal. The study focused on the sulphides occurring in Polish hard coal deposits. Sulfides are one of the forms of occurrence of sulfur in coal. In this paper, an emphasis has been placed on on the characteristics of forms of occurrence of sulphides on both macroscopic and microscopic scale and on the chemical analysis in the micro area. The study has been conducted for the No. 301–308 seams from the eastern part of the Upper Silesian Coal Basin, stratigraphically belonging to the highest part of the Orzesze Beds s.s. (Westphalian B). The coal samples have been collected from the coal seams in the underground excavations of the following coal mines: Jan Kanty, Sobieski Jaworzno I, Wesoła and Ziemowit hard coal mine.

Iron sulfides (pyrite, marcasite) in coal seams of the Orzesze Beds s.s. form various forms of macroscopically visible aggregates. These include massive, vein, pocket-like (impregnation) or dispersed forms. On the basis of microscopic observations, the following forms of occurence of iron sulphides in the tested coal have been determined: skeletal and massive vein forms, massive pocket-like (impregnation) forms, framboidal pyrite and euhedral crystals. The most common form of sulfides in the studied coal seams are vein forms cutting across bedding, usually creating complex dendritic and skeletal forms. Iron sulfides often occur in pocket-like (impregnation) forms, not directly linked with vein forms and fusinite. The WDS analysis in the micro area has revealed the chemical composition of sulfides in eight coal samples. As follows from the analysis, the tested coal seams are dominated by FeS2 iron sulfides. It has been shown that the iron sulfides contained small admixtures of Pb, Hg, Zn, Cu, Ag, Co Sb and Ni. The admixtures of As and Cd have been observed only in individual minerals. Lead, reaching up to 1.06%, has the highest concentration out of all admixtures in pyrite and marcasite. Small amounts of galena, titanium oxides (rutile), monazite and barite have also been found in the tested coal samples. Locally, vein forms, pyrite and dolomite were interlaying each other; the same applies to pyrite and apatite. In addition, dolomite fills part of the cells in fusinite.