Flora of springs in the Polish Tatra Mountains – habitat and phytosociological characteristics of crenophiles

Open access

Abstract

The flora of 179 springs in Tatra National Park was studied between 2003-2006. These springs represent complete diversity in the region with respect to altitude (from 900 to 1960 m a.s.l.), kind of bedrock (on siliceous and carbonate bedrock) and spring discharge (from 0.1 to >3500 l/s), and they also represent various ecomorphological types (mainly rheo- and helocrenes). In the springs, 239 plant taxa were recorded (60 mosses, 51 liverworts and 128 taxa of vascular plants). Among these species, 13 taxa (Arabis soyeri subsp. subcoriacea, Bryum schleicheri, Cardamine amara, Dichodontium palustre, Epilobium alsinifolium, E. anagallidifolium, Heliosperma quadridentatum, Palustriella commutata, Philonotis calcarea, P. seriata, Rhizomnium magnifolium, Scapania paludosa, S. uliginosa) had an ecological optimum in crenic habitats (crenophiles). Ecological and phytosociological characteristics of these species, as well as their distribution in the investigated springs, were shown.

Bain J. & Proctor M. 1980. The requirement of aquatic bryophytes for free CO2 as an inorganic carbon source: some experimental evidence. New Phytol. 86: 393-400.

Balcerkiewicz S. 1984. Roślinność wysokogórska Doliny Pięciu Stawów Polskich w Tatrach i jej przemiany antropogeniczne. Wyd. Nauk. UAM, seria Biologia, 25, 190 pp. Poznań.

Cantonati M., Gerecke R. & Bertuzzi E. 2006. Springs of Alps - sensitive ecosystems to environmental change: from biodiversity assessments to ling-term studies. Hydrobiologia 562: 59-96.

Dierssen K. 2001. Distribution, ecological amplitude and phytosociological charakterization of European bryophytes. Bryophytorum Bibliotheca, Band 56. Berlin-Stuttgart.

Dynowska I. 1987. Regionalne zróżnicowanie źródeł w Polsce. Folia Geogr. Ser. Geogr.-Phys. 18: 5-30.

Gawenda D. 2001. Potrzeby ochrony małopowierzchniowych ekosystemów źródliskowych. Przegląd Przyr. 12(3-4): 113-120.

Gózik K. & Sokołowski S. (ed.). 1958-1980. Mapa geologiczna Tatr Polskich skala 1: 10 000. 16 arkuszy, PIG Warszawa.

Hadač E. 1956. Rostlinná společenstva Termnosmrečinové doliny ve Vysokých Tatrách. Biol. Pr. SAV, Bratislava 2/1: 1-88.

Hadač E. 1983. A survey of plant communities of springs and mountain brooks in Czechoslovakia. Folia Geobot. Phytotax. 18: 339-361.

Hájková P. & Hájek M. 2003. Species richness and aboveground biomass of poor and calcareous spring fens in the flysch West Carpathians, and their relationships to water and soil chemistry. Preslia 75: 271-287.

Hájková P., Hájek M. & Apostolova I. 2006. Diversity of wetland vegetation in the Bulgarian high mountains, main gradients and context-dependence of the pH role. Plant Ecology 184: 111-130.

Klama H. 2006. Systematic catalogue of Polish liverwort and hornwort taxa. In: Z. Mirek (ed.) Biodiversity of Poland, 4, pp. 83-100. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków.

Kliment J., Kochjarova J., Hrivnak R. & Šoltes R. 2007. Spring communities of the Veľká Fatra Mts (Western Carpathians) and their relationship to central European spring vegetation. Pol. Bot. J. 53(1): 29-55.

Krause R. & Wika S. 2009. Zróżnicowanie roślinności źródliskowej z klasy Montio-Cardaminetea w zachodniej części Beskidów Zachodnich. Materiały Opracowania 10: 1-91. Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska.

Kucharski L. 2007. Flora źródlisk - skład i gatunki wskaźnikowe. In: P. Jokiel, P. Moniewski & Z. Ziułkiewicz (ed.). Źródła Polski. Wybrane problemy krenologiczne, pp. 62-68. WNG UŁ, Łódź.

Łajczak A. 1996. Hydrologia. In: Z. Mirek (ed.). Przyroda Tatrzańskiego Parku Narodowego, pp. 169-196. Kraków-Zakopane.

Mamcarz H. 1978. Brioflora i zbiorowiska mszaków Beskidu Sądeckiego. Część II. Zbiorowiska mszaków. Monogr. Bot. 56: 3-93.

Matuszkiewicz W. 2005. Przewodnik do oznaczania zbiorowiskroślinnych Polski. In: J. B. Faliński (ed.). Vademecum Geobotanicum 3, 537 pp. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa.

Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając A. & Zając M. 2002. Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. In: Z. Mirek (ed.). Biodiversity of Poland, 1, 442 pp. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków.

Mirek Z. & Piękoś-Mirkowa H. 1996. Rośliny kwiatowe i paprotniki.In: Z. Mirek (ed.). Przyroda Tatrzańskiego Parku Narodowego, pp. 275-318. Kraków- Zakopane.

Ochyra R. 1996. Mchy. In: Z. Mirek (ed.). Przyroda Tatrzańskiego Parku Narodowego, pp. 319-334. Kraków-Zakopane.

Ochyra R., Żarnowiec J. & Bednarek-Ochyra H. 2003. Census Catalogue of Polish Mosses. In: Z. Mirek (ed.). Biodiversity of Poland, 3, 372 pp. Polish Academy of Sciences, Institute of Botany, Kraków.

Oleksynowa K. & Komornicki T. 1996. Chemizm wód. In: Z. Mirek (ed.). Przyroda Tatrzańskiego Parku Narodowego, pp. 197-214. Kraków-Zakopane.

Osadowski Z. 2010. Wpływ uwarunkowań hydrologicznych i hydrochemicznych na zróżnicowanie szaty roślinnej źródlisk w krajobrazie młodoglacjalnym Pomorza. 177 pp. Bogucki Wyd. Nauk., Poznań.

Pawłowski B., Sokołowski M. & Wallisch K. 1928. Zespoły roślin w Tatrach. Część VII. Zespoły roślinne i flora doliny Morskiego Oka. Rozpr. Wydz. Mat.-Przyr. PAU 6 A/B: 171-311.

Smieja A. 2009. Wzorce zróżnicowania flory i roślinności źródliskowej Tatrzańskiego Parku Narodowego. Ph. D. Thesis, Department of Systematics, W. Szafer Institute of Botany Polish Academy of Sciences, Kraków, Poland.

Šoltes R. 1989. Ekologicko-syntaxonomické hodnotenie bryocenóz Vysokých a Belianskych Tatier. Biol. Pr., Bratislava, pp. 1-148.

Stuchlik L. 1968. Zbiorowiska ziołoroślowe i źródliskowe pasma Policy w Karpatach Zachodnich. Fragm. Flor. Geobot. 14(4): 484-498.

Szafer W., Pawłowski B. & Kulczyński S. 1923. Die Pflanzenassoziationen des Tatra-Gebirges. I. Teil: Die Pflanzenassoziationen des Chochołowska Tales - Bull. Int. Acad. Pol. Sc. Lettr. Math. Nat. B. Suppl. 2. 13-78.

Szafer W. & Sokołowski M. 1927. Die Pflanzenassoziationen des Tatra-Gebirges. V. Teil: Die Pflanzenassoziationen der nördlich vom Giewont gelegenen Täler - Bull. de‘l Acad. Pol. Sc. Lettr. Math. Nat. B. Suppl. 3(1926): 123-140.

Szweykowski J. 1996. Wątrobowce. In: Z. Mirek (ed.). Przyroda Tatrzańskiego Parku Narodowego, pp. 335-346. Kraków-Zakopane.

Thiebaut G., Vanderpoorten A., Guerold F., Boudot J. & Mull er S. 1998. Bryological patterns and streamwater acidification in the Vosges mountains (N.E. France): an analysis tool for the survey of acidification processes. Chemosphere 36: 1275-1289.

Valachovič M. 2001. Montio-Cardaminetea. In: M. Valachovič (ed.). Rastlinné spoločenstvá Slovenska. 3. Vegetácia mokradi, pp. 297-344.Veda, Bratislava.

Wit-Jóźwik K. 1974. Hydrografia Tatr Wysokich. Objaśnienia do mapy hydrograficznej “Tatry Wysokie” 1: 50 000. Dokument. Geogr. 5: 1-118.

Wołejko L. 2000a. Roślinność źródliskowa (Klasy Montio- Cardaminetea i Fontinaletea antipyreticae) kompleksów źródliskowych Polski północno-zachodniej. Folia Univ. Agric. Strtin. 213 Agric. (85): 203-220.

Wołejko L. 2000b. Roślinność szuwarowa i turzycowiskowa z klasy Phragmitetea kompleksów źródliskowych Polski północno-zachodniej. Folia Univ. Agric. Stetin. 213 Agric. (85): 221-245.

Wołejko L. 2000c. Roślinność łąkowa i ziołoroślowa z klasy Molinio-Arrhenatheretea kompleksów źródliskowych Polski północno-zachodniej. Folia Univ. Agric. Stetin. 213 Agric. (85): 267-295.

Wołejko L. 2000d. Roślinność leśna i zaroślowa (klasy Alnetea glutinosae i Querco-Fagetea) kompleksów źródliskowych Polski północno-zachodniej. Folia Univ. Agric. Stetin. 213 Agric. (85): 297-320.

Zarząd Topograficzny Sztabu Generalnego WP 1992. Tatry Polskie. Mapy topograficzne w skali 1:10 000.

Zechmeister H. G. 1993. Quellfluren (Montio-Cardaminetea). In: G. Grabherv & L. Mucina (ed.). Die Pflanzengesellschaften Österreichs, pp. 213-239. Teil II. G. Fischer Verlag. Jena.

Zechmeister H. G. & Mucina L. 1994. High ranked syntaxa of the European water spring vegetation (Montio- Cardaminetea). J. Veg. Sci. 5: 385-402.

Biodiversity Research and Conservation

The Journal of Adam Mickiewicz University

Journal Information

Metrics

All Time Past Year Past 30 Days
Abstract Views 0 0 0
Full Text Views 147 147 11
PDF Downloads 71 71 8